Benthemplein: het eerste grootschalige waterplein

Rotterdam heeft het eerste grote waterplein van de wereld. Een mooi plein midden in de stad, dat helpt om droge voeten te houden.

Bij droog weer zijn er mooie plekken om te basketballen en te skaten, bij zware regenval kunnen de bassins het regenwater van het plein en de daken opvangen. Bij elkaar ongeveer 1,7 miljoen liter water. Dat water hoeft daardoor niet meer naar het riool, dat dus minder snel zal overstromen. En zo helpt het plein om droge voeten te houden terwijl regenbuien steeds heftiger worden. Wilt u weten hoe het plein er op dit moment uitziet?

Kijk dan op http://streaming.softclass.net/paulmartens/benthemplein.html

Voor de buurt, met de buurt

Het Benthemplein was oorspronkelijk bedekt met grijze stoeptegels. Een aantal studenten van scholen uit de buurt hebben bij de gemeente Rotterdam gevraagd of het mogelijk was het plein aan te passen. Dit paste uitstekend bij de wens van de gemeente en het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard om in de buurt een waterplein aan te leggen.

De architecten van DE URBANISTEN hebben een traject begeleid met studenten, bewoners en ondernemers uit de buurt, zodat zij zoveel mogelijk invloed hadden op hun nieuwe plein. En dat heeft gewerkt: bij de officiële opening waren zo'n 300 mensen bij elkaar om deze primeur voor Rotterdam te vieren. En toen de bouw nog in volle gang was, werd het plein in de weekenden al gebruikt door skaters en bootcampers.

Bijzonder kunstwerk

Tussen de vele hoge gebouwen neemt de kerk een bijzondere plaats in. Het was dan ook de plaats waar buurtbewoners hun ideeën konden inbrengen en waar het officiële startsein voor de bouw werd gegeven. En het was natuurlijk de plek van de officiële opening, op 4 december 2013.

Naast de kerk is een bijzonder kunstwerk gekomen van kunstenares Anouk Vogel. Het is een waterfontein dat door de kerk gebruikt kan worden als doopvont. Ook op deze manier heeft water dus een bijzondere rol op het plein.

Rotterdamse innovatie

Zoals veel steden, is Rotterdam dicht bebouwd. De stad heeft veel gebouwen en nog veel meer bestrating. Tegelijk worden regenbuien steeds heftiger, waardoor de kans op wateroverlast in de stad toeneemt. In Rotterdam zijn weinig mogelijkheden om extra ruimte te maken voor water, zoals singels, met name in de binnenstad. Zo ontstond in 2005 het idee van het waterplein: een plein dat bij droog weer een aantrekkelijke, leuke omgeving biedt, en dat er bij heftige regenbuien voor zorgt dat er minder water naar het riool en de singels stroomt.

Op het Benthemplein worden alle principes van het waterplein toegepast (zie ook de video hierboven). De riolering is aangepast om de werking te optimaliseren. De regenpijpen van de gebouwen rond het plein komen niet meer uit op de riolering; het water van de daken stroomt nu zichtbaar over het plein naar de bassins.

Nationale en internationale interesse

Het waterplein past in de Rotterdamse benadering van stad, water en klimaat. Tientallen internationale delegaties bezoeken Rotterdam jaarlijks om te zien hoe deze benadering er in de praktijk uitziet. Al sinds de bouw is het Benthemplein een vaste bezienswaardigheid voor deze bezoekers.

Waterplein Benthemplein hoog geëindigd bij Rotterdam Architectuurprijs 2014

Woensdag 17 december werd in het stadhuis van Rotterdam voor de vijfde keer de Rotterdam Architectuurprijs 2014 uitgereikt aan het team van architect, bouwer en opdrachtgever van twee uiteenlopende gebouwen. De vakjuryprijs ging naar Rotterdam CS en de publieksprijs naar St. Michaëlschool. Het waterplein Benthemplein eindigde bij de vakjury bij de laatste vijf, bij de publieksjury zelfs als tweede!

Uit het juryrapport:

  • het waterplein Benthemplein biedt een intelligente oplossing voor het vraagstuk van stedelijke waterberging in de vorm van een veelzijdig stedelijk plein
  • de jury is erg enthousiast over het waterplein. Met verve transformeert het een saaie, betegelde vlakte in een avontuurlijke buitenruimte
  • het waterplein verdient navolging elders in de stad

Overige informatie

Het waterplein Benthemplein is gebouwd door aannemer Wallaard, in opdracht van de gemeente Rotterdam. Financiers zijn de gemeente Rotterdam, het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard, het ministerie van Infrastructuur en Milieu en het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling van de Europese Commissie. Het Benthemplein is ontworpen door DE URBANISTEN.

Lees meer over de opening van het Benthemplein op 4 december 2013 - (Word-doc).